Dzwoni telefon, numer nieznany. Zawsze odbieram z tą samą ciekawością. „Dzień dobry, mam chyba… problem. Coś mi tu… chrupie w nocy”. Ten głos, taki cichy, trochę zawstydzony. Jakby dzwonienie do mnie było przyznaniem się do jakiejś porażki. Od razu wiem, o co chodzi. To ten moment, kiedy niepewność miesza się ze strachem. Wsiadam w auto, jadę do Wrzeszcza. Stara kamienica, piękne, wysokie sufity, ale też stare piony i miliony zakamarków.
Pani Ania, przemiła kobieta po siedemdziesiątce, otwiera mi drzwi. Od progu czuję zapach świeżo zaparzonej kawy i… coś jeszcze. Taki lekko stęchły, piżmowy zapaszek, którego ona już pewnie nie czuje, bo przywykła. Ale ja go znam. To wizytówka myszy.
„Niech pan wejdzie, tylko wie pan… trochę się wstydzę”. I to jest zdanie, które słyszę najczęściej. Ludzie myślą, że szkodniki to wina brudu, zaniedbania. Bzdura! One po prostu szukają schronienia i jedzenia. Wystarczy im najmniejsza szczelina w fudze, nieszczelność pod drzwiami czy otwór po starych rurach. Wchodzą i robią sobie dom. A my mamy problem.
Dźwięki, których nie powinno być
Zaczynamy od tego „chrupania”. To jest właśnie to, co najczęściej alarmuje moich klientów w Gdańsku. W nocy, kiedy wszystko cichnie, nagle słyszysz to zza ściany. Albo z sufitu. Delikatne drapanie, jakby ktoś paznokciem przesuwał po kartonie. To mogą być myszy. Taki cichy, nerwowy szelest. Czasem słychać pisk. Jeśli dźwięk jest głośniejszy, bardziej konkretny, jakby ktoś gryzł drewnianą listwę albo kabel – wtedy na scenę wchodzą szczury. One mają siłę. Zostawią ślady zębów na twardych materiałach. Zdarzało mi się widzieć przegryzione przewody od lodówki. Tu nie ma żartów, bo to już grozi zwarciem. A jak słyszysz takie szybkie, ciche „tup-tup-tup” gdzieś za szafkami w kuchni, szczególnie po zgaszeniu światła… To prawdopodobnie karaluchy lub prusaki. One nie hałasują głośno, ale ich bieganina w grupie tworzy specyficzny szmer.
Detektywistyczna robota, czyli co zostaje na miejscu zbrodni
Lubię mówić klientom, żeby pobawili się w detektywa. To rozluźnia atmosferę. Bierzemy latarkę i zaglądamy tam, gdzie normalnie nikt nie patrzy. Za lodówkę, pod zlew, na najwyższe półki szafek kuchennych. Czego szukamy?
- Odchodów. Wiem, mało apetyczny temat, ale to kopalnia wiedzy. Mysie bobki wyglądają jak ziarenka czarnego ryżu, są małe, zaostrzone na końcach. Znajdziesz je wszędzie – w szufladzie ze sztućcami, na półce z mąką. Odchody szczura są dużo większe, przypominają trochę pestki dyni albo duże Tic Taki, są tępo zakończone. Jeśli zobaczysz coś, co wygląda jak rozsypany czarny pieprz albo zmielona kawa, szczególnie w wilgotnych, ciepłych miejscach (np. przy silniku lodówki), to masz do czynienia z prusakami. To są ich odchody. Często klienci myślą, że to jakiś brud, resztki jedzenia, i po prostu to ścierają. A problem rośnie w siłę. Jeśli podejrzewasz, że to właśnie one, warto wiedzieć, że prusaki w domu to nie wyrok, ale trzeba działać szybko.
- Śladów gryzienia. Nadgryzione opakowanie makaronu to klasyk. Dziurka w worku z mąką, z której wysypuje się drobny pył. To nie mole. Mole nie zostawiają takich śladów. To gryzonie. Sprawdź rogi drewnianych szafek, listwy przypodłogowe, kable. Dwa równoległe nacięcia to ich znak firmowy.
- Smugi i plamy. Szczury, poruszając się stałymi ścieżkami, zostawiają na ścianach tłuste, brudne smugi od sierści. To tak zwane „mazugi”. Wygląda to jak ciemna, brudna linia narysowana wzdłuż ściany, metr nad podłogą. To pewniak, że masz w domu stałego bywalca.
- Gniazd. Myszy i szczury uwielbiają ciepłe, zaciszne miejsca. Zaciągają tam wszystko, co im wpadnie w łapy: skrawki gazet, kawałki materiału, watę, folię. Kiedyś u klienta na Przymorzu znaleźliśmy gniazdo za starą pralką zrobione z potarganych na strzępy rachunków i wełnianego szalika. Pani była w szoku, że jej szalik „zniknął”. No cóż, nie zniknął, tylko zmienił właściciela.
Ten specyficzny zapach…
Wracając do Pani Ani z Wrzeszcza. Ten zapach. Nos technika DDD to wrażliwe narzędzie. Każdy szkodnik ma swój „aromat”.
Myszy to taki charakterystyczny, ostry zapach amoniaku, stęchlizny. To zapach ich moczu. Kiedy wejdziesz do pomieszczenia, gdzie jest ich sporo, od razu uderza w nozdrza. Szczury pachną podobnie, ale intensywniej, bardziej piwnicznie, czuć w tym więcej wilgoci. Ludzie często mylą to z zapachem starego budownictwa, a to po prostu sygnał, że szczury w domu znalazły sobie wygodne lokum i trzeba się nimi zająć.
Pluskwy? Tu jest ciekawie. Ich zapach jest słodkawy, mdły. Niektórzy porównują go do zapachu kolendry, inni do gnijących malin. Jest bardzo specyficzny. Jeśli czujesz go przy łóżku, w sypialni – to bardzo zły znak.
Prusaki z kolei wydzielają taki oleisty, mdły, nieprzyjemny zapach. Przy dużej populacji jest on naprawdę intensywny i utrzymuje się w całym mieszkaniu, szczególnie w kuchni.
To nie Twój wstyd, to mój plac zabaw
U Pani Ani szybko zlokalizowaliśmy problem. Myszy wchodziły przez nieszczelność przy rurze od kaloryfera. Założyliśmy karmniki deratyzacyjne, uszczelniliśmy wejście. Najważniejszy był jednak ten moment, kiedy usiedliśmy przy kawie, a ona powiedziała: „Wie pan co? Ulżyło mi. Myślałam, że tylko ja mam taki problem”.
I to jest sedno mojej pracy. Ta ulga na twarzy klienta. To, że problem, który wydawał się końcem świata, nagle staje się prostym zadaniem do wykonania. Uwielbiam to. To daje mi energię na kolejne zlecenia, na kolejne telefony o „dziwnym chrupaniu”. Walka z nimi na własną rękę to często droga donikąd. Znam historie ludzi, którzy przez miesiące próbowali różnych sposobów, a problem tylko narastał. Czasem domowe sposoby, które zawiodły, to po prostu strata czasu i nerwów.
Jeśli coś cię niepokoi, coś szeleści, dziwnie pachnie albo znajdujesz ślady, których nie powinno być – nie czekaj. Nie musisz od razu zamawiać usługi. Po prostu zadzwoń. Pogadamy, opowiesz mi, co się dzieje, a ja podpowiem, na co zwrócić uwagę. Czasem pięć minut rozmowy wyjaśnia więcej niż godziny szukania w internecie. Od tego jestem. Czekam na telefon!
,
